ΑΓΡΑΦΑ ΕΝΑΣ ΜΑΓΕΜΕΝΟΣ ΤΟΠΟΣ.

Ski, Mountain Bike, Ανάβαση, Trekking, Αναρρίχηση ...

ΑΓΡΑΦΑ ΕΝΑΣ ΜΑΓΕΜΕΝΟΣ ΤΟΠΟΣ.

Δημοσίευσηαπό Alexandros » Πέμ Δεκ 09, 2010 5:00 pm

ΑΡΚΕΤΑ ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΚΕΙΜΕΝΟ ΠΟΥ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΑ ΕΧΕΙ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝ...
Εικόνα
Η περιοχή των Αγράφων, (που παλιότερα έφτανε μέχρι τα όρια του Καρπενησίου και τη Φουρνά), σήμερα περιλαμβάνει το κεντρικό και βόρειο τμήμα της Ευρυτανίας και το δυτικό του Νομού Καρδίτσας. Η γενική εικόνα, που παρουσιάζει ο αγραφιώτικος χώρος είναι αυτός των πολυδαίδαλων βουνοκορφών που ανάμεσα τους τρέχουν ποτάμια, παραπόταμοι, ρυάκια και ορμητικοί χείμαρροι, παρέχοντας ένα μοναδικό υπόδειγμα φυσικού προτύπου. Η ομώνυμη οροσειρά των Αγράφων, είναι μέρος της νότιας Πίνδο και διαρρέεται από ονομαστά ποτάμια όπως ο Αχελώος, ο Αγραφιώτης, ο Μέγδοβας (Ταυρωπός) κι άλλα μικρότερα, ενώ εκατοντάδες ρεματιές κάνουν το τοπίο ανάμεσα στις ψηλές κορυφές των βουνών ομορφότερο, αλλά και δυσκολότερο στην πρόσβαση. Τα βουνά των "Ευρυτανικών Αγράφων" εκτείνονται, σε τρεις βραχίονες: Ο πρώτος εκτείνεται μεταξύ των ποταμών Αχελώου και Αγραφιώτη, από την κορφή "Ντελιδήμι", σχηματίζοντας νοτιότερα τις κορφές "Φτέρη" και "Λιάκουρα", η οποία καταλήγει στη λίμνη των Κρεμαστών. Ο δεύτερος βραχίονας αρχίζει με το "Βουτσικάκι" 2.154 μ., συνεχίζεται με τη "Νεράιδα" 1.931 μ., την "Κόψη" 1.941 μ., την "Κόφτρα" 1.508 μ., το "Καυκί" 1.753 μ. και το "Τρίκορφο", για να πέσει ομαλά στη λίμνη των Κρεμαστών. Ο τρίτος βραχίονας σχηματίζεται μεταξύ του Μέγδοβα και των Ανατολικών συνόρων του νομού Ευρυτανίας. Βουνοσειρές ατέλειωτες, επάλληλα ψηλά όρθια τείχη, βαθιά φαράγγια και ρεματιές με ορμητικά ποτάμια, σκιερά δάση που κάνουν την πορεία πιότερο σιωπηλή, μονοπάτια που οδηγούν σε απομονωμένες αγροικίες, πέτρινα μονότοξα γεφύρια, περάσματα (διάσελα) ψηλά, ξεχασμένα μοναστήρια και όμορφα χωριά. Βουνά εντυπωσιακά καθηλώνουν στη θέα. Βουνά ντυμένα με μύθους και παραδόσεις, που χάνονται στα βάθη των αιώνων. Οι κυριότερες κορφές των Αγράφων είναι: Η "Καραβούλα" 1.862 μ., "Σχιζοκάραβο" ("Καράβα") 2.184 μ., "Ζυγουρολίβαδο" ή "Καζάρμα" 1.971μ., "Βουτσικάκι" ή "Γκαβέλο" 2.154 μ.,"Μπορλέρο" ή "Γαλατάς" 2.016 μ., "Νιάλα" 2.016 μ., "Πέντε Πύργοι" 2.003 μ., "Μαράθια" ("Σβώνη") 2.039 μ., "Βουλγάρα" 1.654 μ., "Βουλγαρομνήματα" 1.588 μ., "Φτέρη" ή "Πυραμίδα", (η ψηλότερη κορφή στην περιοχή) 2.126 μ., "Καλόγηρος 1.713 μ., "Φούρκα" 1.566 μ., "Γαλάτσι" ή "Ασημένιο βουνό" 1.998 μ., "Καυκί Κερασοχωρίου" 1.751 μ. Τέλος, στο νότιο τέρμα των Αγράφων υψώνεται ο "Τυμφρηστός" ή "Βελούχι" 2.315 μ., φρουρός των αγραφιώτικων βουνών και είναι το ψηλότερο βουνό των Αγράφων.
Εικόνα
Τ' Άγραφα εξακολουθούν ακόμα και σήμερα να είναι μια δυσπρόσιτη περιοχή της Ελλάδας και γι' αυτό έχει παραμείνει ανόθευτη και αληθινή. Υπάρχουν χωριά που το ρεύμα έφτασε μετά το 1983, ενώ λόγω των άσχημων καιρικών συνθηκών οι δρόμοι κλείνουν εύκολα τον χειμώνα, το ρεύμα και το τηλέφωνο κόβονται για ψύλλου πήδημα κι οι γιατροί δεν είναι ποτέ κοντά, για να βοηθήσουν τους ηλικιωμένους που έμαθαν όμως ν' αντέχουν.
Η περιοχή των Αγράφων έχει μοναδικά στοιχεία, με τα ξεχασμένα χωριουδάκια και την οργιώδη βλάστηση του ορεινού όγκου της νότιας Πίνδου. Ανακαλύψτε διαδρομές που δεν είναι τουριστικές, γνωρίστε παλιούς ανθρώπους, γευτείτε ωραία ντ5όπια εδέσματα και σπιτικό αγνό τσίπουρο. Δεν υπάρχει εύκολος δρόμος να διαβείς, υπάρχουν όμως εκατοντάδες μονοπάτια. Δεν υπάρχουν αριστουργηματικά χωριά με μεγάλη τουριστική ανάπτυξη, υπάρχουν όμως μια χούφτα ξωμάχοι που αντιστέκονται στο χρόνο, άνθρωποι διαφορετικοί, φιλόξενοι, ταπεινοί, καταπονημένοι, αλλά περήφανοι για την καταγωγή τους. Πιο εύκολη είναι η πρόσβαση από τη μεριά της Ευρυτανίας, κι αυτήν θα ακολουθήσουμε.
Εικόνα
Εικόνα
Ξεκινώντας από το Καρπενήσι και κατευθυνόμαστε στον κεντρικό δρόμο προς το Αγρίνιο, στη διασταύρωση με τη Βίνιανη στρίβουμε δεξιά προς Βίνιανη και Κερασοχώρι, όπως μας δείχνουν οι πινακίδες. Το Κερασοχώρι (Κεράσοβο), ιστορικό κεφαλοχώρι με όμορφα παλιά πέτρινα σπίτια, στέκεται στις Ν.Δ. πλαγιές του όρου Καυκί (1.751 μ.). Γενέτειρα του Κώστα Βελή, αγωνιστή και πρωτεργάτη της εξέγερσης των κατοίκων της ευρύτερης περιοχής κατά των Τούρκων. Το "Καραούλι", στην κορυφή του χωριού, είναι εντυπωσιακός χώρος με ωραία θέα στα γύρω βουνά και αξίζει να φτάσει κανείς ως εκεί περνώντας μέσα από τα σοκάκια του χωριού. [Στο χωριό, υπάρχουν ταβέρνες, ιατρείο, αστυνομικό τμήμα, όμορφα, ενοικιαζόμενα δωμάτια]. Ακολουθούμε τη δημοσιά, (διαδρομή που ακολουθεί και το διεθνές μονοπάτι Ε4) και φτάνουμε στο χωριό Κρέντη. Το χωριό είναι καινούργιο, από μετεγκαταστάσεις κατοίκων ορεινών χωριών, διαθέτει αρκετές ταβέρνες και έναν υπέροχο ξενώνα, τον αγροτουριστικό ξενώνα "Αφοί Μάκκα". [Εδώ μπορούμε να διανυκτερεύσουμε (22370 31350), να χαρούμε τη θαλπωρή ενός ζεστού χώρου, να δοκιμάσουμε γεύσεις ξεχασμένες, όπως κατσικάκι Αγράφων, ζυμωτό ψωμί, μπακλαβά, καρυδόπαστα και γλυκά του κουταλιού, με τη φροντίδα ανθρώπων που νοιάζονται για τον τόπο τους και φροντίζουν για την ποιοτική του αναβάθμιση. Ο ξενώνας, που λειτουργεί όλον τον χρόνο, προσφέρεται για βάση μακρινών και κοντινών αποδράσεων]. Συνεχίζοντας και μετά την Κρέντη συναντάμε τον κόμβο (με ενημερωτικές πινακίδες) προς Μάραθο και τα χωριά των Αγράφων. Από το σημείο αυτό ξεκινά ο χωματόδρομος. [Εδώ πρέπει να τονιστεί ότι ο Δήμος Αγράφων είναι ο μοναδικός δήμος της χώρας που δεν έχει ακόμα ούτε ένα χιλιόμετρο ασφάλτου στο οδικό του δίκτυο. Αρχίζουν λένε οι αρμόδια έργα ασφαλτόστρωσης 7 χλμ. μέχρι τη Βαρβαριάδα. Αυτό μπορεί να φέρνει αμέτρητες δυσκολίες στους ντόπιους, για τον επισκέπτη όμως δεν παύει να είναι μια δελεαστική πρόκληση]. Η κατάσταση βέβαια δυσκολεύει το χειμώνα, αλλά μετά την άνοιξη, η διαδρομή είναι ονειρική.
Από το σημείο, όπου τελειώνει η άσφαλτος ως το χωριό Άγραφα είναι 27 χλμ... Συνεχίζοντας την πορεία μας και έχοντας στο αριστερό χέρι τον ποταμό Αγραφιώτη, φτάνουμε στο μικρό οικισμό της Βαρβαριάδας. Ένα τσίπουρο στην παγκάδα έξω από το μαγαζάκι του κυρ - Λάμπρου Κοντογούνη, είναι μια πρώτης τάξεως ανάσα. Αμέσως μετά ο δρόμος φτάνει σε σύγχρονη γέφυρα, ακολουθώντας τις σχετικές πινακίδες, που δείχνουν πορεία προς το χωριό Άγραφα, την περνά, κολλάει στην αριστερή όχθη του ποταμού και συνεχίζεται. Προσπερνά τον οικισμό Κωνσταντίνα και φτάνει στην Κοτσίστα, κοντά στην παλιά σιδερένια γέφυρα Belley. Εδώ μπορείτε να σταματήσετε στης Κυρα-Μαρίας για καινούργια ανάσα και να ρωτήσετε πώς μπορείτε εύκολα να ανηφορίσετε για το χωριό Μοναστηράκι, (που στέκει 4 χλμ. ψηλότερα σας) και το Μάραθο. Το τοπίο γύρω μας είναι υπέροχο καθώς κινούμαστε κατά μήκος του ποταμού και η παρθένα βλάστηση οργιάζει γύρω μας.
[Είναι σκόπιμο να διαθέσει κανείς μία ημέρα για τη διάσχιση των Αγράφων κατά μήκος του Αγραφιώτη ποταμού. Γι' αυτό πρέπει να ξεκινήσει την περιήγηση του πρωί αφήνοντας το χωριό Κρέντη και να περάσει όλη την ημέρα αργά μέσα από τα βουνά, ώστε να βγει στην άλλη μεριά, στη λίμνη του Πλαστήρα, που βρίσκεται στην πλευρά του Νομού Καρδίτσας]...
Εικόνα
Εικόνα
"Λένε οι παλιοί, ότι όταν ο Θεός έφτιαχνε τον κόσμο, πήρε μια χούφτα χώμα και το πέρασε σε σίτα. Το εύφορο πέρασε απ' αυτήν και έγιναν οι κάμποι. Οι πέτρες και τα χοντράδια έπεσαν στη γη και γεννήθηκαν τ' Άγραφα". Αντιγράφουμε δυο σειρές από το βιβλίο-φωτογραφικό λεύκωμα του Τάκη Ντάσιου με τίτλο "Στ' Άγραφα". (Ξεφυλλίζοντας τις φωτογραφίες και στο ξεδιπλώνονται εικόνες και εμπειρίες αυθεντικές, βουνίσια αγριάδα, αγριεμένα ποτάμια, κακοτράχαλοι χωματόδρομοι, καλύβες για σπίτια, ζεστασιά ψυχής ανείπωτη, υπέροχοι άνθρωποι...). Οι κορυφές των βουνών, οι πλαγιές, οι ρεματιές, οι γκρεμοί, οι χαράδρες, όλα έχουν το δικό τους όνομα, που δεν είναι εύκολο να το ξέρεις, αν η περιοχή δεν μιλήσει βαθιά στην καρδιά σου. Ό,τι κι αν γράψουμε για το διάσελο του Αγίου Νικολάου ή για τη Νιάλα, δεν θα είναι τίποτε απολύτως μπροστά σ' αυτό που αντικρίζουν τα μάτια και νιώθει η ψυχή του επισκέπτη.
Φωλιασμένα μέσα στα αγραφιώτικα βουνά, χωριά παραδοσιακά, οικισμοί απίστευτης ομορφιάς και αγροικίες, μαρτυρούν το ξεχωριστό του χώρου. Με μια μικρή παράκαμψη της διαδρομής γνωρίζετε ένα από τα παλιά παραδοσιακά χωριά των Αγράφων, το Μοναστηράκι. Το χωριό έχει παλιά παραδοσιακή όψη αλλά σήμερα ζουν εδώ λιγοστές οικογένειες. Αξίζει να κάνετε μια βόλτα σ' αυτό, προσπαθώντας να φανταστείτε Μάραθος (Όταν οι βλάχοι φεύγουν )πως ήταν ο τόπος, χρόνια πίσω, όταν λημέριαζε εδώ ο ήρωας Κατσαντώνης, ν' ακούσετε τη βοή του καταρράκτη και να ζητήσετετε να σας δείξουν το μέρος, όπου είχε τη σπηλιά του ο θρυλικός ήρωας. [Καθίστε να "τσιμπίσετε" κάτι στην παγκάδα του μαγαζιού του κ. Χρήστου Μπακογιάννη (τηλ. 22370 31463). Αξίζει να πάμε μέχρι την ξύλινη σκάλα στη χαραγματιά του βουνού και να ζητήσουμε από τον Χρήστο να μας πει την ιστορία με το "στοιχειωμένο μελίσσι"]. Αξιόλογες είναι εδώ οι εκκλησίες της Παναγίας (του 1800) και του Αγ. Δημητρίου (του 1900).
Εικόνα
Εικόνα
Όλα τα χρώματα της παλέτας της φύσης ξεδιπλώνονται μπροστά μας και συνεπαρμένοι από το τοπίο φτάνουμε στο χωριό Μάραθος. Στο χωριό, που είναι η γενέτειρα του Κατσαντώνη, δεσπόζει η εκκλησία των Ταξιαρχών (του 1592) με ενδιαφέρουσες τοιχογραφίες και εικόνες του 17ου αι., καθώς και η ενδιαφέρουσα εκκλησία του Αγ. Νικολάου Σέλλου (του 1700). Φανταστείτε ότι οι κάτοικοι του Μάραθου το 1960 έφταναν τους 700 νοματαίους! Την εκκλησία των Ταξιαρχών, που στέκει όρθια από τα μέσα του 16ου αιώνα, την ξεκάπνισαν και διόρθωσαν με δικά τους χρήματα, γιατί την αγαπούν και την σέβονται πολύ. (Δεν έδωσε χρήματα η 7η Εφορεία Αρχαιοτήτων της Νοτιοδυτικής Θεσσαλίας). Οι κάτοικοι του Μάραθου έδωσαν από το υστέρημά τους και φώναξαν το 1983 τους ειδικούς, να φτιάξουν την πανέμορφη εκκλησιά-μνημείο. Έτσι είναι ετούτοι οι άνθρωποι στο Μάραθο. Πλούσιοι σε όλα τους και περήφανοι "αρχηγοί", σαν τον Κατσαντώνη...

Μονοπάτι στα βουνά των ΑγράφωνΑπό τον κεντρικό δρόμο της ποταμιάς, κοντά στο Μοναστηράκι, στον κόμβο της Κοτσίστας, συνεχίζουμε σε χωματόδρομο καλής βατότητας και στην επόμενη σύγχρονη γέφυρα κάνουμε δεξιά του Αγραφιώτη, στον Καρβασαρά. Η συνέχεια είναι πιο εντυπωσιακή καθώς ο δρόμος ανηφορίζει και αποκαλύπτει υπέροχες όψεις των δυτικών Αγράφων (Λιάκουρα, Φτέρη 2.154 μ., Κορούνα). Ακολουθούμε τη σήμανση και φτάνοντας σε κόμβο με πινακίδα ενδείξεων, κάναμε δεξιά 3 χλμ., για το χωριό Άγραφα. Ώσπου να φτάσουμε στο χωριό, έχουμε τη δυνατότητα να θαυμάσουμε το παλιό πετρόκτιστο μονοπάτι που έφτανε στο χωριό Άγραφα, αγροικίες, το Σμπορόρεμα, το μονότοξο γεφύρι του χωριού και απομεινάρια νερόμυλων. Όπως στα περισσότερα σημεία των Αγράφων υπάρχουν κι εδώ ορειβατικά μονοπάτια προς το νερόμυλο, τη θέση Βελή και τον Αϊ Λιά.
Τ’ Άγραφα, περιτριγυρίζονται από ψηλές βουνοκορφές και φαράγγια και ήταν το επίκεντρο των ιστορικών γεγονότων από το Βυζάντιο μέχρι σήμερα, ενώ είναι η έδρα του ομώνυμου δήμου (όπως και το 1832). Στο χωριό, που βρίσκεται σε υψόμετρο 900 μ., στις πλαγιές του βουνού Κουκουρούντζου, κοντά 80 άνθρωποι μένουν το χειμώνα με πολλά προβλήματα και στερήσεις (οι μετακινήσεις δύσκολες, το τηλέφωνο, το ρεύμα αλλά και το νερό πολλές φορές κομμένα). Πανέμορφα τ' Άγραφα, είναι και το πλέον ανεπτυγμένα τουριστικά στην περιοχή, κερδίζοντας αμέσως και τον πιο δύσκολο επισκέπτη: τα φροντισμένα σπίτια με τους κατάφυτους κήπους, οι ζεστοί και φιλόξενοι άνθρωποι και το εντυπωσιακό τοπίο με τα πολλά αξιοθέατα τον προσκαλούν να μείνει για να γνωρίσει την παραδοσιακή ζωή και διασκέδαση, αλλά και να εξερευνήσει με την άνεση όλη την περιοχή. Το χωριό διαθέτει αγροτικό ιατρείο, ταχυδρομείο, αστυνομικό σταθμό, λίγους νεόκτιστους ξενώνες και μαγαζάκια για φαγητό. Μέσα στο χωριό των Αγράφων θα θαυμάσουμε τη μεγάλη πλατεία με τα τους αιωνόβιους πλάτανους, την πέτρινη εκκλησία του Αγ. Δημητρίου (του 1900) στο κέντρο του χωριού, τη μεταβυζαντινή εκκλησία της Η "τρύπα του Αγραφιώτη" (ΦΩΤΟ: Τ. Ντάσιος)Παναγίας (του 1650) στο Κεφαλάρι, καραούλι του χωριού και το πέτρινο γεφύρι λίγο έξω από το χωριό. Ανάμεσα στα αξιοθέατα των Αγράφων ξεχωρίζουμε την πιο παλιά και ονομαστή μεταβυζαντινή εκκλησία του Αγίου Γεωργίου (χτίστηκε το 1610 κι έχει ολόπλευρες τοιχογραφίες), που βρίσκεται δίπλα στο σχολείο και δεν την πιάνει εύκολα το μάτι μας. Η εκκλησία είχε βουλιάξει το 1887 και μετακινήθηκε ολόκληρη χωρίς να πάθει καμιά ζημιά. Στον όμορφο οικισμό Σάικα, στο δρόμο προς την Καρδίτσα, βρίσκεται άλλη μια αξιόλογη εκκλησία, αυτή της Αγ. Τριάδας (του 1641). Οι περισσότεροι φτάνουν στ' Άγραφα, γιατί πιστεύουν ότι εκεί είναι ο προορισμός του ταξιδιού τους. Όμως και η ευρύτερη περιοχή των Αγράφων έχει μεγάλο ενδιαφέρον και για τους φίλους της ορειβασίας, αλλά και της ιστορίας. Μπορεί κανείς να φτάσει στο φαράγγι του Αγραφιώτη, που έχει ενταχθεί στο πρόγραμμα "Νατούρα 2000", το φαράγγι "Χοντέικα", τη θέση "Βελή", όπου ο Κατσαντώνης σκότωσε το Βεληγκέκα το 1807, τις "πολεμίστρες του Κατσαντώνη" στο Βουϊδόρεμα της Χρύσως, το "μνημείο του εμφυλίου" πολέμου στη Νιάλα, όπου από τον παγετό βρέθηκαν αντάρτες και στρατιώτες νεκροί, αγκαλιασμένοι στις ίδιες σκηνές, το "Μουμτζέλι" παλιό κάστρο - καραούλι και το βουνό Κουκουρούντζος. [Η κορυφογραμμή της Νιάλας, φαίνεται από μακριά να έχει τη μορφή της "κοιμωμένης νεράιδας" και στην κορφή της έχει ένα χαρακτηριστικό πετροσκάλιστο "Ν". Ακόμη κάποιοι αναφέρουν την Νιάλα ως τον "βασιλιά των Αγράφων". Στα δύσκολα χρόνια της Τουρκοκρατίας, ο λαός είχε πλάσει ένα μύθο για τη Νιάλα, που του θέρμαινε την ψυχή στο βαρύ χειμώνα της σκλαβιάς. Λέγανε, τάχα, πως υπάρχει στην Νιάλα μια πελώρια σπηλιά, απάτητη από τον άνθρωπο, όπου κατοικούσε ένας δράκος. Ο δράκος μισούσε τους Τούρκους κι όταν έπαιρναν τον δρόμο ν’ ανέβουν στ’ Άγραφα, τους κύλαγε μεγάλα κοτρόνια και τους ανάγκαζε να γυρνάνε πίσω].
Το εντυπωσιακότερο φαράγγι της περιοχής, είναι η περίφημη "Τρύπα του Αγραφιώτη". Έχει συνολικό μήκος 600 μέτρα, ενώ για 40 μέτρα το πλάτος του δεν υπερβαίνει τα 4 μέτρα. Το βάθος του φαραγγιού από το σημείο που οι κάθετοι βράχοι των πρανών του αρχίζουν να ομαλοποιούνται φτάνει τα 500 μέτρα. Από τα πρανή αναβλύζουν μόνιμα άφθονα νερά που βέβαια φθάνουν σταγονίδια πια στην κοίτη. Τη μεγαλοπρέπεια της "Τρύπας" μπορεί να απολαύσει ακούραστα ο επισκέπτης από τη δεξιά κορυφή της, την "Οσκλιανή", που περνάει ο δρόμος για τα Άγραφα, απ' όπου απλώς υποψιάζεται το βάθος της και την κοίτη, όμως δεν τα βλέπει.

Αξίζει να κάνουμε και μια στάση στον νερόμυλο του χωριού, που λειτουργεί ως χώρος αναψυχής και ταβέρνα. Νερόμυλους θα βρούμε και στα χωριά Βραγγιανά, Μάραθο, Τρίδεντρο κι αλλού. Ακόμη όμως κι αν αρκεστούμε σ' ένα καφεδάκι στο καφενείο του χωριού θα συνεχίσουμε άνετα τη γνωριμία μας με τ' Άγραφα. Ο Άγγλος ιστορικός Φίνλεϋ έγραψε για την περιοχή: "Εκείνοι που κατοικούσαν στα Άγραφα είχαν χαρακτήρα ελεύθερου ανθρώπου και τους ξεχώριζε θάρρος και πνεύμα ανεξαρτησίας σε τέτοιο βαθμό που δεν συναπαντιόταν στα υπόλοιπα μέρη της Ελλάδας"...
Γέφυρα στο Τρίδεντρο Αφήνουμε πίσω μας το χωριό των Αγράφων και συνεχίζουμε την πορεία μας στα βόρεια. Το επόμενο χωριό που θα συναντήσουμε είναι το Τρίδεντρο, χτισμένο στη δεξιά όχθη του ποταμού Αγραφιώτη. Από το Τρίδενδρο καταγόταν ο Νικόλαος Βελισδονίτης, αρχίατρος του Σουλτάνου το 17ο αιώνα. Στην περιοχή του Τρίδεντρου θα δούμε το φυσικό μνημείο, τον "πλάτανο-σπίτι" και το πέτρινο γεφύρι κοντά στον οικισμό "Χάνι Αγγέλου".
Εικόνα
Από το Τρίδεντρο ξεκινά μια πολύ όμορφη ορειβατική διαδρομή απόστασης περίπου 10 χλμ. - μπορεί να γίνει και με αυτοκίνητο 4x4 - προς τα χωριά Γιαννίτσαρη, Ντελμίδη και Ασπρόρεμα.
Λίγο πριν φτάσουμε στο επόμενο χωριό, το Τροβάτο, θα συναντήσουμε έναν διαμορφωμένο από το Δασαρχείο χώρο με ένα μικρό ξύλινο σπιτάκι και πάγκους ακριβώς επάνω στην όχθη του ποταμού. Το Τροβάτο, ένα ποιμενικό χωριό χτισμένο στους πρόποδες της κορυφής Ντεληδήμι, στο οποίο ξεχωρίζει η εκκλησία του Αγ. Δημητρίου (του 1641), στην οποία βρίσκονται ενδιαφέρουσες εικόνες. Εδώ στα βόρεια και ανάμεσα στους οικισμούς Χιόνου και Αι Θανάσης βρίσκεται η εκκλησία της Παναγίας, ότι απόμεινε από το ομώνυμο μοναστήρι, με τοιχογραφίες (του 1664). Οι πρόχειρες και ερασιτεχνικές επεμβάσεις κι εδώ είναι εμφανείς, αναποτελεσματικές και εν πολλοίς καταστρεπτικές. Μια ταμπελίτσα στον τοίχο της εκκλησίας μας πληροφορεί ότι εδώ στην εκκλησία στεγάστηκε και λειτούργησε για λίγους μήνες το Παιδαγωγικό Φροντιστήριο Στερεάς της ΠΕΕΑ, (όταν μετά τον Αύγουστο του 1944 μεταφέρθηκε από το Καρπενήσι για να αποφύγει τη γερμανική επιδρομή).
Τα χωριά που συναντάμε είναι μικρά και με λίγους κατοίκους και αποκτούν κάποια κίνηση κυρίως τα καλοκαίρια. Η διαδρομή όμως μέχρι εδώ είναι τόσο όμορφη που αξίζει να την κάνουμε. Παρατηρείστε με ερευνητική ματιά αυτά τα όμορφα μέρη, δοκιμάστε τα τοπικά προϊόντα και αφεθείτε στους ρυθμούς της φύσης, η οποία εδώ καθορίζει ακόμα τον κύκλο της βουνίσιας ζωής των ανθρώπων. Το φθινόπωρο τα φύλλα κιτρινίζουν, οι οξιές κοκκινίζουν, αλλάζουν οι εποχές, εικόνες ξεχασμένες που ζωντανεύουν ξανά γύρω μας, αισθήματα πρωτόγνωρα.
Εικόνα
Γέφυρα στο δρόμο προς τα ΒραγγιανάΕπιστρέφοντας από το Τροβάτο στη διασταύρωση, που θα συναντήσουμε προς τα Βραγγιανά, αξίζει να κάνουμε μια στάση να φωτογραφίσουμε το μονότοξο πέτρινο γεφύρι. Όλη αυτή η περιοχή διασχίζεται από το ευρωπαϊκό ορειβατικό μονοπάτι Ε4. Λίγα χιλιόμετρα μετά τη διασταύρωση ανηφορίζοντας σε στένωμα - σωστή περιπέτεια, μπαίνουμε στα Βραγγιανά, ιστορικό κεφαλοχώρι ονομαστό για τη Σχολή ("Ελληνομουσείον") που λειτούργησε στην Αγ. Παρασκευή (Γούβα) το 1662 από τον Διδάσκαλο του Γένους Ευγένιο Γιαννούλη τον Αιτωλό. (Ήταν το πανεπιστήμιο των Αγράφων). Από αυτή τη Σχολή βγήκαν διδάσκαλοι που δίδαξαν και εμψύχωσαν το σκλαβωμένο γένος των Ελλήνων. Από τα Βραγγιανά καταγόταν και ο μαθητής του Γιαννούλη, Αναστάσιος Γόρδιος, που συνέχισε το εκπαιδευτικό έργο του Γιαννούλη στη Σχολή της Γούβας ως το 1729. Στην εκκλησία της Αγ. Παρασκευής (απέναντι από το χωριό) υπάρχουν τοιχογραφίες και εικόνες του ζωγράφου Ιωάννου του 1647. Την περίοδο εκείνη στα Βραγγιανά υπήρχαν 24 εκκλησίες, από τις οποίες σήμερα σώζονται μόνο 3 που συγκεντρώνουν πολλούς προσκυνητές. Αυτές είναι η Αγ. Παρασκευή (του 1605), ο Αγ. Ιωάννης (του 1647) και ο Αγ. Δημήτριος (του 1661). Σε μικρή απόσταση από τα Βραγγιανά αξίζει να επισκεφθούμε το χωριό Βαλάρι ή Παλιοχώρι, όπου υπάρχει η παλιά εκκλησία της Παναγίας. Το κτίριο έχει αναπαλαιωθεί και έχει αναπλαστεί ο γύρω χώρος. Σήμερα μένουν στο χωριό λιγοστοί κάτοικοι. [Για καφέ και πρόχειρο φαγητό στης κυρίας Π. Αλεξάκη (τηλ. 24450 31980)].
Στο δρόμο της επιστροφής μας, σε μικρή απόσταση από τα Βραγγιανά και ανάμεσα στα χωριά Επινιανά και Άγραφα, φωλιασμένο στο σπήλαιο ενός γρανιτένιου βράχου στη δεξιά πλευρά του Ασπρορέματος, είναι χτισμένο το καθολικό της παλιάς μονής της Παναγίας της Στάνας των Αγράφων. Κοιτάζοντας από μακριά το μοναστήρι μοιάζει κρυμμένο μέσα στη σπηλιά, ενώ τα λίγα δέντρα καλύπτουν το μεγαλύτερο μέρος της μικρής εκκλησίας. Μόνο ο τρούλος του ναού με τα στενόμακρα παράθυρα του, ξεχωρίζει κάτω από το χείλος του βράχου. Για να φτάσουμε θα ανεβούμε το χωματόδρομο με τις στροφές σε μια απόσταση 3 περίπου χιλιομέτρων. Η ιστορία του μοναστηριού είναι αναμεμιγμένη με πολλές παραδόσεις. Λέγεται ότι στα μέσα του 12ου αι. βρέθηκε κατά θαυματουργό τρόπο από κτηνοτρόφους της περιοχής στο βάθος της σπηλιάς η εικόνα της Γέννησης της Θεοτόκου. Έτσι οι ευσεβείς κάτοικοι της περιοχής έκτισαν το πρώτο εκκλησάκι. Μια άλλη παράδοση αναφέρει ότι η εικόνα της Παναγίας μεταφέρθηκε εκεί, για να προφυλαχτεί την περίοδο της Εικονομαχίας από το χωριό Στάνο της Αμφιλοχίας, από το οποίο πήρε το μοναστήρι την προσωνυμία "της Στάνας". Μια ακόμη παράδοση αναφέρει ότι η ονομασία της προέρχεται από τις στάνες των κτηνοτρόφων που υπήρχαν παλαιότερα στη γύρω περιοχή. Ο ναός φαίνεται ότι είναι κτίσμα του 15ου ή 16ου αι., όταν η περιοχή είχε πυκνοκατοικηθεί, λόγω της εγκατάστασης των Τούρκων στη Θεσσαλία και στις άλλες πεδινές περιοχές. (Τότε η Ευρυτανία, και κυρίως η περιοχή των Αγράφων, είχε πολλές χιλιάδες κατοίκους, πλούσια κτηνοτροφία και ανεπτυγμένη βιοτεχνία. Αυτό αποδεικνύεται από το πλήθος των εκκλησιών που υπήρχαν σε κάθε χωριό, από τα μοναστήρια και τις περίφημες Σχολές των Αγράφων, που άκμασαν το 16ο και 17ο αι. με ονομαστούς Διδασκάλους). Η εκκλησία είναι σχήματος σταυρικού με τρούλο, διαστάσεων 6x10 μ. και ο τρούλος της υψώνεται περίπου στα 7-8 μέτρα. Η νότια και βόρεια κόγχη φαίνεται ότι χρησιμοποιούνταν για τα αναλόγια των ιεροψαλτών, ενώ περιορισμένη φαίνεται ότι ήταν και η ανατολική κόγχη του Ιερού Βήματος, λόγω της στενότητας του χώρου. Μικρό, αλλά θαυμαστής τέχνης, είναι το ξυλόγλυπτο τέμπλο, ενώ οι εικόνες τόσο του τέμπλου όσο κι αυτές του ναού είναι έργα ντόπιων σπουδαίων αγιογράφων της Βυζαντινής Σχολής των Αγράφων (Θεοφάνους, Διονυσίου κ.ά.). Στη δυτική πλευρά σώζονται τοιχογραφίες, όπως και στ' άλλα ψηλότερα μέρη του κυρίως ναού. Αρκετά ευδιάκριτες είναι οι τοιχογραφίες του τρούλου με κυρίαρχη τη μορφή του Παντοκράτορα. Οι φθορές προήλθαν προφανώς από την υγρασία - φυσικό αποτέλεσμα της υγρότητας του σπηλαίου - και από επιχρίσματα των νεότερων, οι οποίοι νόμιζαν ότι μ' αυτόν τον τρόπο θα ομορφύνει ο ναός. Λέγεται ότι παλιότερα η μονή είχε και μοναχούς, οι οποίοι τρέφονταν από την καλλιέργεια των μικρών κήπων της, από την κτηνοτροφία και τις εισφορές των προσκυνητών, που με ευλάβεια και οδοιπορία πολλών ωρών έφθαναν σ' αυτή τη δύσβατη ορεινή περιοχή. Το μοναστήρι σήμερα ανήκει στην ενορία Αγ. Γεωργίου των Στεφανόρεμα ΕπινιανώνΕπινιανών, από την οποία απέχει γύρω στα 12 χιλιόμετρα. Ευτυχώς οι κάτοικοι τόσο των Επινιανών, όσο και των άλλων χωριών των Αγράφων δείχνουν βαθύ σεβασμό προς τη μονή, την επισκέπτονται συχνά και παρακολουθούν τις ιερές τελετές, που γίνονται εκεί από τους ιερείς των γύρω χωριών. Επίσης, λέγεται ότι παλιότερα η μονή είχε πολλά αφιερώματα, τα οποία κατά την περίοδο 1942-1950 είχαν κρυφτεί σε διάφορα σημεία της. Φαίνεται άλλωστε ότι και οι μεγάλες πέτρινες πλάκες του Καθολικού έχουν ανασυρθεί, πιθανώς για την ανεύρεση κρυμμένων θησαυρών. Σήμερα καταβάλλεται προσπάθεια για την διαφύλαξη του τέμπλου, των εικόνων και των άλλων κειμηλίων της μονής. Η εκκλησία γιορτάζει στις 7 και τις 8 Σεπτεμβρίου.
(Αριστερά του μοναστηριού υπάρχει το μεγαλύτερο σε μήκος (6 χλμ. περίπου) και βάθος (700μ.) φαράγγι, ίσως το ομορφότερο και πιο άγριο της περιοχής. Το φαράγγι, μοναδική διέξοδος του ομώνυμου οικισμού, τη χειμερινή περίοδο μέσω του λαξευμένου στο αριστερό βραχώδες πρανές μονοπατιού είναι... για όσους αποτόλμησαν να το διασχίσουν εμπειρία πρωτόγνωρη).
Εικόνα
Εικόνα
Εικόνα
Κατεβαίνουμε το δρόμο από το μοναστήρι και κατευθυνόμαστε προς τα Επινιανά. Μια επίσκεψη στο χωριό, εκτός από την εξαιρετική θέα προς τα βουνά των ανατολικών Αγράφων, μπορεί να δει επίσης σπίτια λαϊκή αρχιτεκτονικής και μονοπάτια πετρόκτιστα. Εδώ θα κάνουμε μια στάση στην εκκλησία του Αγ. Γεωργίου (του 1890), καθώς και τους δύο νερόμυλους που σώζονται μέχρι σήμερα. Πολύ όμορφη είναι η βυζαντινή βρύση στην είσοδο του χωριού. Αν είστε φίλοι της περιπέτειας και των σπορ, τα Επινιανά είναι ιδανικά για εσάς. Το χωριό ενδείκνυται για ορειβατικές διαδρομές κατά μήκος των πολυάριθμων φαραγγιών και γι' αυτό το σκοπό υπάρχουν αρκετά χαραγμένα μονοπάτια. Ενδεικτικά σας αναφέρουμε μερικά από αυτά, όπως είναι το φαράγγι του Ασπρορέματος (που είναι και το πιο γνωστό) το οποίο διανύει κανείς σε 2 ώρες, το φαράγγι της Τρύπας, το φαράγγι της Ανηφόρας προς τη Φτέρη από την πέτρινη γέφυρα της Τζώρτιας κ.ά. Αν πάλι σας αρέσει η πεζοπορία ακολουθείστε τη διαδρομή Μοναστηράκι - Φτέρη που περνάει μέσα από τα Επινιανά και θαυμάστε τα υπέροχα τοπία που θα συναντήσετε. Το χωριό διαθέτει κοινοτικό ξενώνα, φαγητό και κατοίκους πρόθυμους να εξυπηρετήσουν κάθε περαστικό από το χωριό τους.
Πρόχειρο γεφύρι Κραβασαρά ΑγράφωνΜετά τα Επινιανά επιστρέφουμε και πάλι στη διασταύρωση και ακολουθούμε το δρόμο προς το Μοναστηράκι, το όμορφο χωριό που συναντήσαμε ανεβαίνοντας, στην όχθη του ποταμού Αγραφιώτη. Μετά από περίπου μιάμιση ώρα πορείας από το χωριό μπορούμε να επισκεφθούμε τη βρύση και τη "Σπηλιά του Κατσαντώνη", όπου οι Τούρκοι έπιασαν άρρωστο το γενναίο ήρωα. Φυσικά μνημεία της περιοχής είναι οι πηγές του χωριού, η βρύση Μοσχολή και η υπόγεια σπηλιά στο Σίχνικο.
Στην πορεία της διαδρομής μας αναφερθήκαμε σε κάποια χωριά, εκκλησίες, πηγές και γεφύρια που συναντάμε. Ωστόσο ολόκληρη η περιοχή των Αγράφων είναι ένα τοπίο εξαιρετικού φυσικού κάλλους. Τα νερά των ποταμών, του Αγραφιώτη, του Αχελώου και του Μέγδοβα που κυλάνε και διασταυρώνονται με τις αμέτρητες πηγές, τα απότομα βράχια και τα σκιερά φαράγγια, η ατίθαση βλάστηση και τα ανθρώπινα έργα που έχουν εναρμονιστεί απόλυτα με το φυσικό περιβάλλον συνθέτουν μια εικόνα που όμοια της σπάνια θα συναντήσουμε ξανά. Η γοητεία που ασκούν στον επισκέπτη τούτα τα μέρη, σε συνδυασμό με τη μαγευτική φύση, της οποίας αποτελούν αναπόσπαστο τμήμα μένουν χαραγμένα βαθιά στη μνήμη...
Επιστρέφοντας από την Κρέντη μπορείτε ν' αλλάξετε διαδρομή και να γυρίσετε στο Καρπενήσι, μέσω Φραγκίστας. Από ψηλά βλέπεται τη Γέφυρα του Μανόληλίμνη των Κρεμαστών, κι αν έχετε χρόνο μπορείτε να κατεβείτε μέχρι εκεί να δείτε το γεφύρι του Μανόλη. Είναι ένα πέτρινο τοξωτό γεφύρι στην αρχή της λίμνης, δίχως ορατό μονοπάτι να το ενώνει με τις όχθες, που σηματοδοτεί την έξοδο του Αγραφιώτη ποταμού στη Λίμνη των Κρεμαστών. Είναι πνιγμένο το πιο πολύ χρόνο στο νερό της λίμνης, ενώ παλιά πολλές μάχες έγιναν για την κατοχή του περάσματος, του μοναδικού τότε από τη Δυτική Στερεά στη Θεσσαλία. Το μονότοξο γεφύρι δείχνει την ηπειρώτικη καταγωγή του μάστορα που το έχτισε στα 1659 και εντυπωσιάζει ακόμα και στη σημερινή του κατάσταση. Συνήθως τον χειμώνα ξεχωρίζει μόνο η κορυφή του τόξου, ενώ το καλοκαίρι φαίνεται ολόκληρο. Σκεφτείτε μονάχα την αντοχή του απέναντι στον υδάτινο, ισοπεδωτικό όγκο του ποταμού.
Εικόνα

Χρησιμοποιήσαμε και κείμενα από:
α) Το βιβλίο "Στ' Άγραφα" του Τάκη Ντάσιου (εκδ. ΜΙΛΗΤΟΣ),
β) τον Τουριστικό Οδηγό "Hermes Guide", 2001, (επιμέλεια Ελένη Δασκαλάκη) και
γ) το άρθρο του Γιάννη Ντρενογιάννη, με τίτλο: "Μια δυσπρόσιτη περιοχή που έχει παραμείνει ανόθευτη
και αληθινή. Χωριά φωλιασμένα στα βουνά".

:bow: :bow: :bow: :bow: :bow: :bow: :bow: :bow: :bow: :bow:
Άβαταρ μέλους
Alexandros
 
Δημοσιεύσεις: 2596
Εγγραφή: Τετ Ιουν 04, 2008 8:53 pm

Re: ΑΓΡΑΦΑ ΕΝΑΣ ΜΑΓΕΜΕΝΟΣ ΤΟΠΟΣ.

Δημοσίευσηαπό Alexandros » Πέμ Δεκ 09, 2010 5:17 pm

ρηξτε μια ματια...φωτο απο το φαραγγι ασπρορεμα...φοβερο... ;) ;) :bow: :bow:
http://www.evrytania.eu/D.Agrafon/TripaAgrafioti1.htm

και εδω απο το φαραγγι της τρυπας...καταπληκτικο.... :bow: :bow: :bow:
http://www.evrytania.eu/D.Agrafon/TripaAgrafioti1.htm
Άβαταρ μέλους
Alexandros
 
Δημοσιεύσεις: 2596
Εγγραφή: Τετ Ιουν 04, 2008 8:53 pm


Επιστροφή στο ΒΟΥΝΟ

Μέλη σε σύνδεση

Μέλη σε αυτή την Δ. Συζήτηση : Δεν υπάρχουν εγγεγραμμένα μέλη και 1 επισκέπτης

cron